BİSAV'da Sözlü Tarih

BİSAV'da Sözlü Tarih

Söz Uçmadan Hafızalarımızı Kayıt Altına Alıyoruz

 

“Karac'oğlan der ki bakın olana / Ömrümün yarısı gitti talana / Sual eylen bizden evvel gelene / Kim var imiş biz burada yoğ iken” İnsanoğlu’nun kimlik ve şahsiyeti, kendi dünyaya gelmeden çok evvel inşa edilmeye başlar. Bu yüzden önemlidir biz burada yoğ iken kimlerin var olduğu ve nelerin yaşandığı. Dedesi limon yemiştir; torunu, bu sebepten ekşitmektedir yüzünü. Ancak sonuçla sebep arasında bağ kurabilmek, bugünü anlayabilmek için düne ve öncesine uzanabilmek kolay değildir. Kitaplar, insanı anlatmak yerine olaya yoğunlaştırmıştır bakışını. Elimizde bulunan tek inşa aracı hafızadır. Ve hafızanın kıymeti pek de bilinmemiştir yakın zamanlara dek. Tarihçiler açısından ‘modern’ kabul edilen Sözlü Tarih çalışmaları, büyük bir cesaretle aralar bu kapıyı. İnsan, tarihin tali bir figürü olmaktan çıkmış, hem inşa edicisi hem de öznesi olmuştur artık. Sözlü tarihin; hafife alınmak, disiplin dışı kabul edilmek gibi maluliyetleri vardır ancak bir kapı açılmıştır ve buradan yürüyenler olacaktır.

 

Türkiye, dünyada ilk örnekleri 1950’lerde verilmeye başlanan Sözlü Tarih çalışmalarıyla 1980’lerde tanışıyor. Bilim ve Sanat Vakfı (BİSAV), bu kronoloji için erken sayılabilecek tarihlerde giriyor sahaya. İlk görüşmeler ve arşiv çalışmaları Türkiye Araştırmaları Merkezi (TAM) bünyesinde 2003 yılında başlıyor. Cumhuriyet neslinin ilk temsilcilerinden Prof. Dr. Sabahttin Zaim, Prof. Dr. Hayrettin Karaman, Prof. Dr. Orhan Okay, Prof. Dr. Mahmut Kaya, Mehmet Niyazi, Rasim Özdenören gibi pek çok ismin şahitliklikleri bu çerçevede kayıt altına alınıyor. Beş dönem boyunca devam eden Sözlü Tarih Atölyesi’nin kuruluş tarihi ise 2007.Hacı Cemal Öğüt’ün kızı, Hikmet Öğüt’ün hayatını konu alan Su Damlası Belgeseli (2004), Gelenler, Gidenler, Kalanlar Sempozyumu (2010), Esra Danacıoğlu, Arzu Öztürkmen, Erol Kaya, Abdülhamit Kırmızı gibi alanın uzman isimlerinin katıldığı Sözlü Tarih Konuşmaları sayesinde BİSAV, hatırı sayılır bir birikim ve arşiv oluşmasına katkı sunuyor. Bu adımların son halkası olan Sözlü Tarih Araştırmaları Veritabanı sayesinde ise Türkiye’deki Sözlü Tarih birikimi herkesin rahatlıkla ulaşıp istifade edebileceği adrese kavuşuyor.

 

Pratik El Klavuzu için tıklayınız

Sözlü Tarih Atölyeleri

Sempozyumlar

Yuvarlak Masa Toplantıları

Projeler

SÖZLÜ TARİH ARAŞTIRMALARI

Veritabanı

Sözlü Tarih Araştırmaları Veritabanı'nın yer alan tüm kategoriler için arama yapabilirsiniz.

D-SPACE

Sözlü Tarih arama veritabanı D-SPACE altyapısını kullanmaktadır.